نوشته های گاه و بی گاه raindigital

در مجموعه ‌ی فلفل نبین چه ریزه با مطالبی در مورد اکسل آشنا می‌شوید که شاید تا الآن از آنها غافل بودید!
همیشه وقتی حرف اکسل  به میون میاد، یاد یک جدول پر از اعداد که فقط به درد حساب دار ها می‌خوره می‌افتیم. ولی قابلیت های اکسل خیلی فراتر از این حرف هاست…

در اینجا آرام آرام از کار های ساده به سخت می‌رسیم. به عنوان اولین مطلب یک بازی با اکسل می‌سازیم که حتما با اون آشنا هستید. این بازی از یک جدول درست شده که در اون یک سری اسم نوشته شده. این جدول رو به یک نفر نشون میدین که یک اسم انتخاب کنه؛ بعد به شما میگه این اسم تو کدوم ستون های جدول تکرار شده و شما به راحتی تشخیص می‌دین که این اسم کدوم بوده!
تو این برنامه می‌خوایم این کار رو اکسل برامون انجام بده!

قبل از شروع به  این نکات توجه کنید:
:: اکسل یک زبان برنامه نویسی(Data Oriented) هست.
:: حتی الامکان از اکسل 2007 استفاده کنید. نوشتن بعضی برنامه ها با نسخه های پایین تر مشکل و بعضی برنامه ها غیر ممکنه.
:: سخاوتمند باشید! برنامه های اکسل ذاتا اپن سورس هستند مگر با پسورد گذاری! چه اشکالی داره دیگران از کد های شما چیزای جدید یاد بگیرن؟؟(به شرط اینکه جنبشو داشته باشن)
:: اکسل رو دستکم نگیرید!
:: با اکسل می‌شه گرافیک سه بعدی هم پیاده کرد.

:1: خب اولین کار که می‌کنید(بعد از ساخت یک فایل خالی) اسم Sheet1 رو به info تغییر بدید و اسم Sheet2 رو به Game و وارد info بشید و یک ستون رو به طور عمودی شماره گذاری کنید(تا 10 کافیه).

:2: کنار هر عدد یک اسم بنویسید. تا اینجا باید یه همچین جدولی داشته باشید:

:3: به Game برید و سلول C4 رو انتخاب کنید و در اون بنویسید "8"؛در خانه سمت راست "4" و بعدی "2" و آخری هم (F4) بنویسید "1". این اعداد فعلا به عنوان راهنمای شما به کار می‌رن. و در آخر می‌تونید پاکشون کنید.

:4: این اعداد (1 تا مثل جدول ارزش مکانی مبنای دو هستند. شما باید این اسم ها رو با توجه به عددی که کنارشون هست و این جدول، توی جدول بچینید. به این ترتیب که مثلا "اسم شماره 1" میره زیر ستون "1"؛ "اسم شماره 2" میره زیر ستون "2"؛ "اسم شماره3" هم زیر ستون "1" و هم ستون "2" میره الی آخر. مثل این می‌مونه که عدد مربوط به اسم رو به مبنای دو ببرید. هر رقم رو یک ستون جدول در نظر بگیرید و هر ستون که 1 بود؛ اون اسمو توی اون ستون بنویسید.

:5: سلول های C11 تا F11 رو انتخاب کنید و یک کادر دورشون بندازید.

:6: خانه های C13 تا F13 رو با هم یکی(merge) کنید، فونتش رو bold کنید و داخلش توضیح بنویسید: "یک اسم را انتخاب کنید. زیر هر خانه ای که اسم مورد نظر شما در آن بود، یک * بگذارید(ستاره باید داخل کادر بالا باشد)"
اگر این متن جا نشد: ارتفاع سلول را زیاد کنید و Wrap text را فعال کنید.

:7: خب حالا می‌رسیم به بحث شیرین فرمول نویسی! در خانه H5 فرمولی می‌نویسیم که شماره اسم مورد نظر رو پیدا می‌کنه و در خانه H7 فرمولی که بر اساس اون شماره، اسم طرف رو پیدا می‌کنه!

هر ستون این جدول یه ارزشی داره که برابر همون عددیه که بالاش نوشتیم. و اگر دقت کنید، مثلا اسم شماره 7، توی ستون های 1 و 2 و 4 اومده و 1+2+4 = 7 هست یا اسم شماره 10 توی 2 و 8 اومده. پس ما می‌تونیم با جمع کردن ارزش های ستون هایی که یک اسم توش اومده، شماره اسمرو پیدا کنیم. مثلا می‌دونیم (یا کاربر(بازیکن) به ما میگه) اسم مورد نظر توی ستون 4 و 2 اومده پس می‌فهمیم حتما اسم شماره 6 هست. اگر تا اینجا رو فهمیدید بخش بعد رو بخونید.

خب با توضیحات بالا می‌تونیم این فرمول رو تو خونه H5 بنویسیم:

=if(C11 = "*" ; 8 ; 0) + if(D11 = "*"; 4 ; 0) + if(E11 = "*"; 2 ; 0) + if(F11 = "*" ; 1 ; 0)

حالا مثلا اگر زیر ستون 8 و 1 ستاره بزنیم این فزمول به صورت زیر تفسیر میشه:

= 8 + 0 + 0 + 1

که حاصل می‌شه 9.

:8: حالا باید بر اساس این عدد، اسم مورد نظر رو پیدا کنیم.
برای این کار باید از تابع vlookup استفاده کنیم.

VLOOKUP(lookup_value,table_array,col_index_num,range_lookup)

آرگومان اول مقداری که باید پیدا کنه رو می‌گیره(که میشه همون خانه‌ی H5)
آرگومان دوم جدولی که باید در اون بگرده رو مشخص می‌کنه(که میشه جدولی که تو صفحه info درست کردیم)
آرگومان سوم ستونی از جدول هست که باید نمایش بده رو می‌گیره(که میشه ستون دوم که حاوی اسم هاست)
آرگومان چهارم رو کاریش نداریم و می‌تونید توی help اکسل بخونید که چیه.

از این تابع در سلول H7 استفاده می‌کنیم.

=VLOOKUP(H5 ; info!A1:B10 ; 2)

نکته ای که این فرمول هست، قسمت پررنگ است که به اکسل میگه تو صفحه info دنبال این آدرس بگرد.

:9: آخرین کار تست کردن بازی و لذت بردنه!

دانلود نمونه